ประวัติศาสตร์ชนชาติม้ง ภาค 2 ตอน 3

Hmong Asia Thailand

ต้นไม้ที่ชื่อ ซุย ซ้า ซู่ (Shui Sha Shu ) ขณะนี้ ต้นที่ใหญ่สุดนี้ มีนิทานเล่าจากรุ่นสู่รุ่นมากว่า 500 ปี หยาง เซี่ยว เจ๊ง กล่าวว่า มีนิทานถึง 2 เรื่องที่เล่าถึงต้นไม้ต้นนี้ เรื่องแรกเล่าว่า กษัตริย์ หลี่ เที้ยน ป๋อ ได้นำธงประจำพระองค์มาปักไว้ที่ต้นไม้ต้นนี้ นอกจากนี้ได้นำกลองขนาดใหญ่มาแขวนไว้ที่ต้นไม้นี้ ยามที่จะแจ้งข่าวสาร หรือต้องการรวมพล รวมถึงเมื่อยามเกิดศึก หรือ มีปัญหาเกิดขึ้น

เรื่องที่สอง เล่าว่าต้นไม้ต้นนี้กษัตริย์ หลี่ เที้ยน ป๋อ เป็นผู้ปลูก แต่ปลูกแบบผิดปกติ คือนำยอดกล้าไม้มาปักลงดิน ส่วนรากชูขึ้นฟ้า และได้อธิษฐานขณะปลูกว่า หากต้นไม้ต้นนี้ไม่เจริญเติบโตและตายไป….นั่นหมายถึงประชาชนม้งจะสูญพันธุ์ไป จะไม่มีชื่อ ?ม้ง? ในโลกนี้อีกต่อไป

แต่หากต้นไม้ต้นนี้เจริญเติบโตเป็นต้นไม้ใหญ่ต่อไปในอนาคต…..หมายถึงว่าจะยังคงมี ?ม้ง? ซึ่งเป็นประชาชนของกษัตริย์ หลี่ เที้ยน ป๋อ ในโลกนี้อีกต่อไปภายภาคหน้า…..

ที่กล่าวมานี้เป็นเพียงนิทานปรัมปรา แต่ยังดีกว่าที่จะไม่มีอะไรให้เล่าถึงเสียเลย ข้อเท็จจริงก็คือ กษัตริย์ หลี่ เที้ยน ป๋อ เป็นมนุษย์ผู้ชายที่มีชีวิตตามวิถีของชาวม้ง ยามสิ้นชีพ ชาวม้งก็ยังคงเคารพ สักการะบูชาและรำลึกถึงในฐานะกษัตริย์ม้งพระองค์หนึ่ง ประชาชนได้กล่าวเล่าขานถึงจนมีหลากหลายเรื่องราวมากมายที่เกี่ยวกับความดี มีพระปรีชาสามารถ ดั่งกิ่งก้านสาขาของต้นไม้ ที่แผ่ขยายออกไปครอบคลุมอาณาบริเวณอันกว้างไกล เพื่อไม่ให้ลูกหลานม้งลืมพระคุณของ กษัตริย์ชาวม้งชื่อ หลี่ เที้ยน ป๋อ

hmong history tree
ต้นไม้ที่ชื่อ ซุย ซ้า ซู่ (Shui Sha Shu )

หยาง เซี่ยว เจ๊ง กล่าวว่า ประชาชนบริเวณนี้ เทิดทูนต้นไม้ต้นนี้มาก ในบางครั้งที่จะต้องใช้การตัดสินใจครั้งใหญ่หลวง เขาจะมาพูดคุยและตกลงใจที่ใต้ต้นไม้นี้ ต้นไม้ต้นนี้ พวกเขานับเป็นต้นไม้ที่ศักดิ์สิทธิ์ สำหรับพวกเขามาก ทุกปี ในเดือน 5 ขึ้น 25?27 ค่ำ (ชาวม้งนับแรม 1?15 ค่ำ เป็นขึ้น 16 ค่ำ ถึง 30 ค่ำ) ช่วงเวลา 17 นาฬิกา ถึง 19 นาฬิกา หรือ 5 โมงเย็น ถึง 1 ทุ่ม ต้นไม้นี้จะมีควันคละคลุ้งออกมาเป็นเวลาถึง 3 วัน เป็นเช่นนี้ทุก ๆ ปี ตลอดมา

แต่ช่วงปีใหม่ เดือนอ้ายขึ้น 8 ค่ำในปี ค.ศ. 2003 ไฟไหม้ต้นไม้นี้ไปบางส่วน กล่าวคือ ชาวบ้านได้นำกระดาษ ธูป เทียน มาเซ่นไหว้ ต้นไม้ตามปกติในเทศกาลปีใหม่เช่นทุกปี แต่ระหว่างที่จุดธูปเทียนไว้ในช่วงค่ำ และยังไหม้ไม่หมดชาวบ้านกลับบ้านก่อน ลมแรงมีประกายไฟกระเด็นไปไหม้ที่ต้นไม้ จึงทำให้ไหม้ไปบางส่วน

ทุกปี ประมาณ 500 ปีมาแล้วต้นไม้ต้นนี้ไม่เคยถูกไฟไหม้ ไม่เคยเอนเอียง หรือล้มเลย แต่ก่อนหน้าเพียงแค่ 13 วัน ก่อนที่ผู้เขียน ( Ywj pheej xyooj) จะเดินทางไปถึง ( มกราคม 2546 ) เกิดไฟไหม้ขึ้นก่อนที่ผู้เขียนที่เป็นชาวม้งจากแดนไกลจะไปถึง ทำให้ผู้เขียนคิดไม่ออกว่าเป็นเพราะอะไร หรือเกิดอะไรขึ้นกันแน่ เมื่อถึงวันเวลาที่ต้นไม้ต้นนี้จะมีกลุ่มควันพวยพุ่งออกมา ดังเช่นเคยเป็นมาก่อนกว่า 500 ปี กลับไม่มีควันออกมาให้เห็นอีกแล้ว นับเป็นเรื่องที่น่าเศร้าสำหรับผู้เขียนมากทีเดียว

อ่านย้อนหลัง ประวัติศาสตร์ม้ง โดยพี่ DomeDoi: