ภัยแล้ง และแหล่งน้ำในชุมชน
ช่วงนี้ทุกคนก็คงจะเห็นข่าวเรื่องภัยแล้งกันอยู่เนืองๆ ก็ขอนำเอาเรื่องนี้มาพูดคุยละกันนะครับ เพราะบ้านผมเองก็มีอ่างเก็บน้ำที่ค่อนข้างใหญ่อยุ่แห่งหนึ่ง และก็น่าเป็นห่วงว่าวันหนึ่ง มันอาจจะใช้ประโยชน์ไม่ได้อีกเลยก็เป็นได้
จากข่าวคราวภัยแล้ง บางเรื่องก็เป็นสาเหตุมาจากผลกระทบที่เกิดขึ้นมาอย่างยาวนาน เช่น การลดลงของป่า การเกิดโคลนเลนจนแม่น้ำลำคลองตื้นเขิน แต่สำหรับกรณีของแม่น้ำโขงนั้น สาเหตุหลักคงจะมาจากการที่ประเทศจีนมีการสร้างเขื่อนกั้นน้ำขนาดใหญ่ ไว้ตอนต้นของลำน้ำโขง
กลับมาพูดถึงเรื่องในชุมชนม้งของเรากันบ้าง ผมเชื่อว่าในชุมชนม้งของเราจำนวนไม่น้อย ที่มีอ่างเก็บน้ำ และแหล่งน้ำธรรมชาติของตนเอง อย่างเช่น
บ.สองแคว จ.น่าน ก็มีน้ำตกสายเล็กอยู่ในชุมชน
บ.สบเป็ด จ.น่าน ก็มีลำธารสายใหญ่ใหลผ่าน
ต.ป่ากลาง จ.น่าน มีอ่างเก็บน้ำขนาดใหญ่ (อ่างนิวซีแลนด์)
ต.เข็กน้อย จ.เพชรบูรณ์ ปัจจุบันแม้ลำน้ำเข็กน้อยจะแห้งแล้ว แต่ก็ยังมีอ่างเก็บน้ำขนาดใหญ่
ใน จ.ตาก เอง ก็มีอยู่หลายหมู่บ้านที่มีอ่างเก็บน้ำขนาดใหญ่
ที่เขียนเรื่องนี้ในวันนี้ แค่อยากให้ทุกคนลองสังเกตุดูแหล่งน้ำในชุมชนของตนเอง ว่าสิบปีมานี้มันมีการเปลี่ยนแปลงไปอย่างไรบ้าง และปีสองปีมานี้น้ำในแหล่งน้ำลดปริมาณลงหรือไม่ เพื่อเป็นข้อสังเกตุ และหาแนวทาง เพื่อให้ชุมชนของเราได้มีน้ำไว้ใช้ต่อๆ ไป ..บ้านใครมีแหล่งน้ำดี แหล่งน้ำแย่ ก็รายงานได้นะครับ





แห้งๆๆขอดเลยครับ น้ำกินแทบจาได้ซื้อ แย่จังอยู่หัวน้ำแท้ๆ
คุณ เคาะสนิม อยู่บ้านไหนครับ
ปีนี้คงจะแล้งมากกว่าทุกปี แถวเชียงใหม่ก็ร้อนมากเลยครับ ขออย่างเดียวใจพี่น้องอย่าไปแล้งตามสภาพอากาศครับ สุดท้าย ขอประชาสัมพันธ์เว็บหน่อยครับ เป็นเว็บที่เคยเปิดตัวมาแล้ว แต่วันนี้ก็ได้มาทำให้ใหม่ขึ้น ลองสมัครเป็นสมาชิกและส่งบทความมาบอกเล่าแลกเปลี่ยนกันได้ครับ
http://www.hmong19.com
ไม่ค่อยมีโอกาสไปเที่ยวที่อื่น ขอนำสถานที่เห็น ๆ มาบอก สมัยเมื่อ 20 ปี หมู่บ้านเข็กน้อย มีแม่น้ำ 2 สายมาบรรจบ กลายเป็นน้ำตกแก่งสาวน้อย ท้ายหมู่บ้านเข็กน้อย ข้าง ๆ โรงเรียนมีสายน้ำ ข้าง ๆ ศูนย์ชาวเขา มีสายน้ำ ปัจจุบันเหลือเพียงร่องรอยที่เคยเป็นเท่านั้น เพราะต้นน้ำถูกตัด ตอนเราเป็นประธานเยาวชนเข็กน้อย เคยพากลุ่มเยาวชนขึ้นไปทำฝายแม้วบนต้นน้ำแถบใกล้ ๆ เขาขาด อนิจจา….คล้อยหลังมาไม่กี่ปีได้ข่าวว่าสายน้ำที่นี่ตาย….สลายไป ตอนนี้ชาวบ้านเข็ก ซื้อน้ำกินแล้ว เวลาช่วยกันปลูกป่า หน้าแล้งก็เผาเซียะ……เห็นแก่ตัวสิ้นดี ความชื้นไหนมันจะกลับมาล่ะ หากวันนี้ผู้นำ ซึ่งในอดีตเคยเป็นประธานเยาวชนคนเก่งคนหนึ่งปัจจุบันเป็นนายก อบต. ลองปลูกป่า และดูแลอย่างจริงจังดูซิ จะพลิกฟื้นผืนป่าเล็ก ๆ กลับมาให้ต้นน้ำคืนชีวิตกลับมาได้ไหม….ขอร้อง
คุณ คนรักดี ขอบคุณสำหรับประวัติย้อนหลังของแหล่งน้ำใน เข็กน้อย ครับ
ผมเองแม้ไม่ใช่คนในพื้นที่ แต่เคยคุยกับคนแก่ที่นั่น เค้าบอกว่าสมัยก่อน ถ้าเกิดฝนตกแล้วละก้อ อย่าหวังจะข้ามลำน้ำเข็กน้อยไปได้ และสมัยก่อนเค้าเคยมีปลาตัวใหญ่เหลือกินเหลือเก็บ ที่อาศัยอยู่ในลำน้ำเข็กน้อย เมื่อฟังดูแล้วก็เศร้าครับ
ล่าสุดที่ผมรู้เกี่ยวกับแหล่งน้ำแถวนั้น คือเมื่อตอนการตั้งศูนย์พักพิงฯ ม้งลาว บ.ห้วยน้ำขาว เพราะการตั้งศูนย์ฯ ต้องมีการทำระบบน้ำเข้าใช้ในศูนย์ ซึ่งกลายมาเป็นข้อขัดแย้งกับชาวบ้านในพื้นที่ เพราะต้องใช้แหล่งน้ำเดียวกัน ..ซึ่งหากเป็นเหมือนเช่นในอดีต น้ำบริเวณนี้คงมีเผื่อแผ่ให้ผู้คนใช้ได้ไม่รู้จบ