เว็บม้งไทย วิวัฒนาการสั้นๆ ช้าๆ

การท่องไปตามเว็บม้ง รวมถึงเว็บโซเชียลเนตเวิร์กที่เป็นกลุ่มคอมมูนิตี้ม้ง จะเห็นได้ว่ามีม้งเราใช้งานอินเตอร์เนตอยู่ไม่น้อย แต่ก็น่าแปลกใจ เพราะม้งเราอีกเป็นจำนวนมากยังไม่รับรู้ถึงการมีอยู่ของเว็บไซต์ม้ง

หรือตามสถิติของเว็บ ม้งเอเชีย เอง จะสังเกตุเห็นว่า ในแต่ละวันมีผู้เข้ามาอ่านเป็นจำนวนหลายร้อยครั้ง และแต่ละคำค้นหรือเนื้อหาที่ผู้ใช้ค้นหามาจากเว็บไซต์ กูเกิ้ล ก็ล้วนแล้วแต่เป็นคำที่เกี่ยวข้องกับม้งโดยส่วนใหญ่ จึงทำให้เชื่อได้ว่าผู้ที่เข้ามาอ่านส่วนใหญ่เป็นคนม้ง แล้วทำไมม้งผู้ใช้อินเตอร์เนตทั้งหลายถึงยังไม่ค่อยรู้จักกับเว็บม้งเท่าไหร่นัก

สิ่งที่ทำให้ผมเอะใจว่า ทำไมผู้ใช้ถึงยังไม่ค่อยรู้จักกับเว็บม้งนั้น ก็เนื่องมาจากหลายๆ เหตุการณ์ที่ผมได้ประสบมา อย่างกรณีล่าสุดที่ผมเจอคือ น้องคนหนึ่งใน เฟซบุ๊ค ซึ่งเป็นคนบ้านเดียวกัน ถามผมว่า มีเว็บไซต์ม้งด้วยเหรอ เค้าไม่รู้มาก่อนเลยว่าเราก็มีเว็บม้งกับเค้าเหมือนกัน

อีกกรณีหนึ่งคือ ที่งานปีใหม่ม้ง เข็กน้อย ผมได้ถ่ายรูปน้องๆ หลายคนเพื่อมาลงในเว็บนี้ ตอนที่ผมบอกว่าขอถ่ายรูปเพื่อนำมาลงในเว็บไซต์ม้ง ซึ่งส่วนใหญ่ตอบเป็นเสียงเดียวกันว่า “..พี่ เว็บไซต์ม้ง มีด้วยเหรอ..”

แต่ก็ยังดีนะ ที่บางคนยังตอบว่ารู้จักแต่เว็บม้ง Tojsiab.com

แต่กรณีที่ร้ายแรงกว่านั้นก็คือ ผมเคยคุยกับสาวม้งเมกา และผมบอกเค้าไปว่าผมเป็นหนุ่มม้งรูปหล่อจากเมืองไทย เค้าตอบสวนกลับมาทันทีว่าไม่เชื่อ เพราะเท่าที่เค้ารู้ก็คือประเทศไทยยังไม่เจริญเท่าที่ควร โดยเฉพาะคนม้งยังอาศัยอยู่ในถิ่นทุรกันดาร ไม่มีไฟฟ้าใช้ด้วยซ้ำ แล้วจะเอาคอมพิวเตอร์จากไหนมาใช้ ..ที่สำคัญเค้าไม่เชื่อว่าผมหล่อนี่สิ แย่สุดๆ

แม้ผมจะพยายามอธิบาย (เผื่อฟลุ๊ค) กับสาวม้งเมกาคนนั้นไปว่า ตอนนี้ผมมาอยู่ใจกลางเมืองหลวงของไทยที่เรียกว่า บางกอก ที่ๆ มีไฟฟ้ามีอินเตอร์เนตใช้ แต่เค้าก็ยังยืนกรานว่าผมโกหก เพราะแม้คนม้งจะอยู่ใน บางกอก ก็ตาม คงไม่มีปัญญาเข้าถึงบริการอินเตอร์เนตหรอก

นี่อาจเป็นความเข้าใจผิดของม้งรุ่นใหม่ที่ไปเติบโตในประเทศสหรัฐฯ เค้ามักจะคิดว่าประเทศไทย คือ ประเทศลาว

จากหลายๆ เหตุการณ์ทำให้ทราบได้ว่า แม้ทุกวันนี้เว็บม้งจะผุดขึ้นมามากมายราวกับดอกเห็ด แต่การที่จะทำให้ม้งผู้ใช้อินเตอร์เนตรับรู้ถึงการมีอยู่ของเว็บม้งนั้นยังไม่ใช่เรื่องง่าย ทั้งนี้อาจมาจากสาเหตุดังต่อไปนี้

วิวัฒนาการและประสบการณ์สั้นๆ ผมจำได้ว่าผมเองรู้จักอินเตอร์เนตและใช้มันเป็นเมื่อประมาณปี 2539 และน่าจะเป็นม้งเพียงไม่กี่คนในโรงเรียนที่ใช้อินเตอร์เนตเป็นในเวลานั้น (ธรรมดาคนชนบท) จนกระทั่งเว็บไซต์ Hmongthailand.com เปิดตัวประมาณปี 2543 และจำได้ว่ามีอยู่ช่วงหนึ่งที่เว็บ ม้งไทยแลนด์ บูมเอามากๆ ซึ่งผมเองก็มักจะใช้เวลา (ออนไลน์) ส่วนใหญ่ขลุกอยู่ในนั้น (ประมาณปี 2545-2547) กับเพื่อนฝูงกลุ่มหนึ่ง ..ซึ่งถือเป็นรุ่นบุกเบิกของ ม้งไทยแลนด์ เลยก็ว่าได้ เดี๋ยวคงมีมาแสดงตัว

ส่วนเว็บ Zoosiab.com และ Tojsiab.com น่าจะเปิดหลัง Hmongthailand.com เพียงไม่กี่ปี ซึ่งทั้งหมดก็ล้วนแล้วแต่เป็นเว็บม้งรุ่นแรกๆ ที่ทำให้ม้งผู้ใช้อินเตอร์เนต ได้รู้จักกับสังคมม้งออนไลน์ ..ส่วนจำนวนเว็บม้งในปัจจุบันนั้น อันนี้ไม่ใหวจะพูด

ที่กล่าวมานี้ เพื่อต้องการชี้ให้เห็นว่า แม้การเริ่มต้นของเว็บม้งในไทยนั้นมีมากว่าสิบปีแล้วก็ตาม แต่การเข้าถึงอินเตอร์เนตของม้งเราในเวลานั้นยังถือได้ว่าน้อยมาก ตอนหลังแม้เราจะเข้าถึงอินเตอร์เนตได้มากขึ้น (จากที่เรียน และที่ทำงาน) แต่ก็ใช่ว่าเราส่วนใหญ่จะสามารถกระโดดเกาะเว็บม้งได้ในทันที เพราะตอนนั้นเว็บม้งยังไม่เป็นที่รู้จักเท่าที่ควร อีกทั้งส่วนใหญ่ที่ใช้อินเตอร์เนตเวลานั้นก็เพื่อการหาคู่แชทเท่านั้น (จำพวก irc) ..และเราส่วนใหญ่ก็หลงอยู่ในนั้นเสียนาน

อีกเรื่องที่ผมเคยเขียนเอาไว้ ?เว็บม้ง ฉึกๆ ก้าวย่างที่เชื่องช้า?

นี่คงเป็นเหตุผลโดยรวมที่ว่า ทำไมทุกวันนี้วัยรุ่นนักเรียนนักศึกษาม้งบางส่วนยังไม่รู้จักเว็บม้งเท่าใดนัก ปัจจุบันโลกอยู่ในยุค 4g (4.0) ไทยเราแค่ 2g (2.0) ..ม้งเราคงจะแค่ 0.5g

เว็บม้ง นอกจากมีช่วงวิวัฒนาการที่สั้นๆ แล้ว ยังเป็นวิวัฒนาการที่เป็นไปอย่างช้าๆ (ไม่รู้จะใจเย็นถึงไหน) เรายังไม่มีเว็บที่เป็นเนื้อหาสาระเท่าที่ควร เรายังไม่มีเว็บข้อมูลข่าวสาร (ทั้งสังคมและบันเทิง) ที่อัพเดทพอ จึงยังไม่มีแรงจูงใจใดๆ ที่จะทำให้ผู้ใช้หันกลับมาให้ความสนใจกับเว็บม้ง ..จะมีบ้างก็คงเป็นเรื่องการหาคู่เดทที่เป็นม้งด้วยกัน

การที่เราจะทำเว็บข้อมูลข่าวสารที่ดีได้นั้น ปัจจัยสำคัญอยู่ที่เงินทุน และเท่าที่รู้เว็บมาสเตอร์ (ม้ง) ส่วนใหญ่ยังต้องดิ้นรนปากกัดตีนถีบมือจิกอยู่ ..คำว่านักเขียนใส้แห้งจึงยังเป็นจริงอยู่เสมอ อย่างน้อยก็ผมคนนึงแหละ

แต่ผมก็ยังเชื่อว่าด้วยเทคโนโลยีที่ทำให้ต้นทุนเข้าใกล้ศูนย์ เราอาจไม่จำเป็นต้องใช้เงินเสมอไป