ช่วงนี้ก็เข้าใกล้วันจัดงาน ปีใหม่ม้ง เข้าไปทุกทีแล้ว  โดยเฉพาะขอย้ำวันจัดงาน ปีใหม่ม้งกรุงเทพฯ อีกครั้ง  ที่กำลังจะมีขึ้นในวันที่ 5-6 ธันวาคม นี้ ก็อีกแค่สองวัน  ก็หวังว่าพี่ๆ เพื่อนๆ จะมาร่วมงานกันเยอะๆ บรรยากาศของงานจะได้ครึกครื้นนะครับ
พอพูดถึงเรื่องของความครึกครื้น  และความสนุกสนานในงานปีใหม่ม้งแล้ว  งานมหรสพในช่วงกลางคืน  ถือเป็นหนึ่งในตัวช่วยเพิ่มสีสัน  และความน่าตื่นตาตื่นใจให้กับงานปีใหม่ม้งของเรา  แต่หลายปีมานี้  หลายหมู่บ้านได้งดการจัดงานในช่วงกลางคืน  สำหรับอีกหลายหมู่บ้าน  ถ้าจัดงานกลางคืน  ก็จะมีการงดเว้นบางอย่าง อย่างเช่น เวทีรำวง และการชกมวย  ที่ถูกมองว่าเป็นสาเหตุของการทะเลาะวิวาทเป็นประจำทุกปี
It’s almost time to celebrate Hmong New Year 2009. One thing that would like to mention to, it is fighting of Hmong teenager. And this is may be the [...]

ผมเคยเขียนไว้ครั้งหนึ่งแล้ว  ในหัวข้อ “วัฒนธรรมม้ง  กับกาลเวลา” มาครั้งนี้ผมจะขอมาพูดถึงในส่วนของความเข้มข้นทางวัฒนธรรม  ที่ไม่ได้มีแค่เพียงมิติเดียว  เพื่อให้เห็นความเป็นมา  และเป็นไป  ที่อาจเป็นสาเหตุ  และที่มาของการล่มสลายทางวัฒนธรรมม้ง  ในที่สุด
มิติหนึ่งที่มองเห็นได้ชัด  และขอหยิบยกมาพูดในวันนี้ คือ  ในมิติของระเบียบปฏิบัติ  ในอดีตกาลระเบียบปฏิบัติในพิธีกรรมต่างๆ  (ไม่ว่าม้งเราหรือชาติใดก็ตาม)  จะเป็นไปอย่างเคร่งครัด  ด้วยเพราะมีผู้เฒ่าผู้แก่สมัยนั้นคอยดูแล  และหวงแหนต่อสิ่งที่บรรพบุรุษถือปฏิบัติกันมา  แต่ปัจุบันพิธีกรรมหลายอย่างไม่ได้มีความเข้มข้นในทางปฏิบัติอีกต่อไป  เพราะขั้นตอนหลายอย่างถูกตัดทิ้งไป  พิธีกรรมหลายอย่างถูกดัดแปลง (เช่น สิ่งของที่ใช้ในพิธี) จนสุดท้ายอาจเหลือไว้แค่  พิธีกรรมแต่เพียง .. พอสังเขป
สำหรับเรื่องนี้  เราคงไม่ต้องมองหาผู้รับผิดชอบ  เพราะเรารุ่นหลังทุกคนล้วนแล้วแต่มีส่วนต้องร่วมรับผิดชอบในเรื่องนี้  หากจะโทษกาลเวลา  มันก็ดูออกจะลิเกเกินไป  ฉะนั้นหากพบว่าสิ่งไหนที่พอจะทำได้  เพื่อให้พิธีกรรม  หรือวัฒนธรรมอันดีงามของเราคงอยู่ได้  ก็จงทำ 
A lot of factor that will make us lose our culture. To leave some step of the ceremonial is One [...]

สิ่งหนึ่งที่อยู่คู่กับวิถีชีวิตคนม้ง คือ การเก็บฟืน  ซึ่งเรามักจะพบเรื่องราวของการเก็บฟืนอยู่บ่อยๆ  ในเรื่องเล่าคนม้ง  ในนิทานม้ง  หรือในชีวิตจริงของคนม้งเรา 
ที่ต้องพูดถึงเรื่องนี้ในวันนี้  เนื่องด้วยเชื่อว่าขณะนี้หลายพื้นที่  พี่น้องม้งเราคงเริ่มตระเตรียมฟืนไฟไว้สำหรับหน้าหนาวนี้กันแล้ว  สำหรับประสบการณ์ส่วนตัว  ยามเด็กเท่านั้นที่ได้มีโอกาสเห็น การเก็บฟืน ในรูปแบบวิถีชีวิตชาวม้งอย่างแท้จริง   คือ อาจต้องมีก๋วย (kawm) หรือสายผ้า (hlaab daub) มีดพร้า (maum ruas) หรือขวาน (maum taus) และเมื่อเข้าไปในป่าแล้วต้องคอยมองหาซากไม้ล้ม  หรือกิ่งไม้หักเพื่อตัดแต่งแล้วกองๆ ไว้  จากนั้นจึงค่อยจัดวางลงไปในก๋วย  หรือวางบนสายผ้าให้เรียบร้อย  ก่อนแบกใส่หลังกลับบ้าน 
Hmong and firewood collect, one of things in Hmong’s life is firewood collect. And in Thailand this is time to collect firewood for the cold [...]