Kev Hlub Kev Sib Pab Kev Vam Meej

บทความนี้เขียนโดยคุณ Sam ก็ต้องขอขอบคุณ คุณ Sam ไว้ ณ ที่นี้ด้วยครับ บทความนี้สืบเนื่องมาจากเรื่อง “ม้งต้องรักม้ง ???” ผมเห็นว่าเนื้อหาที่คุณ Sam ถ่ายทอดมาเป็นประโยชน์ จึงขอนำมาเพิ่มเป็นห้วข้อใหม่ ให้พวกเราได้ร่วมแสดงความคิดเห็นกัน ประกอบกับที่คุณ Sam ได้ขอให้ผมแปลเนื้อหาบางส่วนเป็นภาษาไทย หากพี่ๆ เพื่อนๆ ท่านใด เห็นว่าการแปลยังไม่สมบูรณ์พอ ช่วยกรุณาแปลใหม่ แล้วผมจะทำการปรับปรุงเนื้อหาส่วนนั้นทันทีครับ

Article by Sam, a commenter.

Ob hnub dhau los no, kuv tau mus koom ib lub rooj sablaj los – cov thawj coj hmoob, tus uas hais tias yus kawm tiav licas, ntse licas, thiab muaj kev lag luam loj licas los muaj,tiamsis kuv tsis pom muaj ib tug twg uas yuav tig los nug nws tuskheej tias, ?kuv yuav ua licas thiaj li pab tau Hmoob.? Kuv tsis tau hais tias lawv tsis tau hais tias lawv tsis tau hais tias ?peb yuav ua licas peb thiaj li pab tau hmoob? lawv yeej hlub hmoob thiab xav pab hmoob tiamsis qhov uas lawv ua thiab lawv hais yog li no: ?Peb yuav ua licas peb thiaj li thov kev pab ntawm tej nomtswv, losyog lwm tus tau.? Yog peb muaj lub zaim muag li no xwb, peb tseem tshuav deb ntawm txoj kev sib hlub thiab txoj kev vammeej uas yuav coj peb hmoob mus kom dhau ib kauj ruam.

Qhov yooj yooj yim tiamsis ua nyuaj nyuaj uas kuv pom yog, peb hmoob yuav tau tig los nug peb tus kheej li no (kuv hu ua 3K):
1. Kuv yuav pab kuv tuskheej licas?
2. Kuv yuav pab kuv tsev neeg licas?
3. Kuv yuav pab kuv haiv hmoob licas?

1. การจะให้ความช่วยเหลือแก่คนอื่นได้นั้น ก่อนอื่นเราจะต้องเอาตัวเองให้รอดเสียก่อน ดังนั้นแล้วเราจึงจะสามารถช่วยเหลือคนอื่นต่อไปได้ ซึ่งคงต้องเริ่มต้นด้วยการเป็นคนใฝ่ศึกษา หากคุณเป็นคนที่ไม่มีความรู้ความสามารถ คุณก็จะต้องได้ขยัน อดทนทำมาหากิน เพื่อที่เราจะสามารถพึ่งตนเองได้ และสามารถให้ความช่วยเหลือผู้อื่นได้ในที่สุด ซึ่งหากแม้ตัวเราเอง ยังเอาตัวไม่รอด แล้วจะเอาอะไรไปช่วยเหลือคนอื่น คนที่แม้แต่ตัวเองยังเอาตัวไม่รอด แต่ชอบพูดถึงการให้ความช่วยเหลือกับคนอื่นนั้น ถือได้ว่าคนๆ นั้นกำลังโกหกตัวเอง

2. เมื่อไหร่ก็ตามที่เราสามารถยืนหยัดได้ นั่นหมายความว่าเราจะสามารถให้ความดูแล ช่วยเหลือครอบครัวของเราได้ ส่งเสริมการทำมาหากินของคนในครอบครัวได้ ส่งเสริมให้ทุกคนมีการศึกษาที่ดีได้ ให้ทุกคนมีความมุ่งมั่นสู่ทางที่ดี การกินดีอยู่ดี เมื่อไหร่ก็ตามที่เราสามารถช่วยตัวเราและครอบครัวได้แล้ว เมื่อนั้นเราจึงจะสามารถให้ความช่วยเหลือกับคนอื่นต่อไป ความรัก หรือความช่วยเหลือที่ให้กันในลักษณะนี้ จึงจะไม่นำความยุ่งยาก ลำบากใจมาสู่ครอบครัวของเรา

3. สำหรับข้อนี้ถือได้ว่าเป็นข้อที่ค่อนข้างยากอยู่สักหน่อยนึง ที่ผม (Sam) พูดว่าช่วยเหลือพวกเราคนม้งด้วยกันนั้น ผมไม่ได้หมายถึงการแค่การช่วยเด็กม้งผู้ยากไร้คนหนึ่ง แต่สิ่งที่ผมกำลังพูด หมายถึง การส่งเสริมผู้นำ (ม้ง) ที่ดี ส่งเสริมหมู่บ้านหรือชุมชนนั้นๆ ไม่ว่าจะด้วยกำลังกาย กำลังความคิด หรือว่ากำลังทรัพย์ ฯลฯ เมื่อไหร่ที่เราได้ผู้นำที่ดีแล้ว ผู้นำคนนั้นจึงจะเป็นคนสร้างความสามัคคี และความเข้มแข็งแก่คนในชุมชน (ม้ง) นั้นๆ การทำเช่นนี้จึงจะสามารถช่วยเหลือพี่น้องม้งของเราได้อย่างทั่วถึง เพราะการมีผู้นำ (ท้องถิ่น) ที่ดี

หากเราต่างคนต่างทำ ต่างคนต่างให้ความช่วยเหลือ ก็ถือได้ว่าเป็นเรื่องดี แต่เราจะไม่สามารถสร้างรากฐานที่แข็งแกร่งได้ เมื่อไหร่ก็ตามที่เรารู้สึกอ่อนแรง และท้อแท้ใจ เราอาจจะล้มเลิกการให้ความช่วยเหลือต่างๆ ในที่สุด พูดอีกนัยหนึ่งก็คือ ถ้าหากว่าเราอยากจะให้ม้งเรามีความอยู่ดีกินดี (ความมั่นคงในชีวิต) และรู้รักสามัคคีกัน เราจะต้องก่อตั้งองค์กรให้ใหญ่ อย่าได้ก่อตั้งองค์กรมากจนเกินไป (จนเกิดความซ้ำซ้อน และไม่เข้มแข็ง :ผู้แปลเสริม) จากนั้นจึงค่อยทำการแตกสาขาไปยังประเทศต่างๆ ที่มีม้งอาศัยอยู่ เมื่อทำอย่างนี้แล้ว เราจึงจะสามารถมีกลุ่มคนหัวกะทิ (มีความสามารถ) ที่สามารถเข้าใจ และพัฒนาปรับปรุงชีวิตม้งเราได้ (อย่างเช่น กลุ่มองค์กรของชาวปาเลสไตน์ และชาวทิเบต)

หมายเหตุ ผู้แปล (EdiTor) ความช่วยเหลือบางอย่างเราสามารถทำได้ในทันที แต่สำหรับบางเรื่องนั้น ต้องมีแบบแผน และทำอย่างเป็นระบบ เช่นเดียวกับสิ่งที่คุณ Sam ได้ถ่ายทอดมา เราจำเป็นต้องมีแบบแผน เพื่อรากฐานที่แข็งแกร่ง และผลลัพท์ที่มั่นคง

Yog peb muaj peb qhov no nyob hauv peb tuskheej lawm, hmoob thiaj li yuav vam meej.

Cia kuv muab piav me me li no.

1. Qhov yus pab yus tuskheej yog, yus yuav tau kub siab rau kev kawm, kev ua neej – txawm yog tus uas tsis muaj lub lajlim tswvyim zoo los yuav tau kub siab lug khwv noj khwv haus kom yus pab tau yus tuskheej, yus thiaj li pab tau lwm tus. Yog yus twb pab tsis tau yus tuskheej yus yuav ua licas pab tau lwm tus. Tus uas nws twb pab tsis tau nws tus kheej, es nws hais tias nws pab tau lwm tus, tus ntawd yog tus neeg uas nws rov dag nws tus kheej xwb.

2. Thaum yus pab tau yus tuskheej lawm yus thiaj li pab tau yus tsev neeg. Txhawb yus tsevneeg kom kub siab nrhiav noj nrhiab haus, kub saib kawm txawj kawm ntse, kub siab rau txoj kev zoo losyog txoj kev vam meej. Thaum yus pab tau yus thiab yus tsev neeg neeg lawm, txoj kev hlub mam li ntws mus rau lwm tus. Txoj kev hlub (pab) uas zoo li no thiaj li tsis muaj kev txhov siab rau yus tsev neeg.

3. Nqi no yog nqis uas nyuaj tshaj. Kuv hais tias pab yus haiv neeg (hmoob), kuv tsis tau hais tias kom yus tuskheej pab txhua tus menyuam hmoob ua txomnyem, tiamsis qhov kuv hais yog li no: Pab txhawb tus (cov) thawjcoj zoo, txhawb lawv lub zog, tsis hais lub dag lub zog, lub tswvyim, nyiaj txiag, etc. Thaum peb txhawb tau tus thawj coj zoo lawm, tus thawjcoj mam li yog tus uas nquag hu menyuam hmoob txhua fab txhua xeem los sib sau thiab sib pab. Ua li no peb thiaj li yuav pab tau peb cov hmoob txhua thaj chaw vim peb muaj cov thawjcoj zoo. Yog peb nyias taus nyias ua, nyias taus nyias pab, yeej zoo kawg, tiamsis peb tsis muaj ib qho foundation uas ruaj – thaum peb qaug zog thiab tu siab lawm peb yuav thim ntawm peb txoj kev pab. Muab hais dua ib qho li no: Yuav kom peb hmoob vammeej, txawj sib hlub; Peb yuav tau los tsim tsa cov koomhaum kom loj, tsis txhob tsa ntau ntau ntau lub lawm tiamsis tsa ib lub xwb, mam li ncau tawm mus rau txhua lub tebchaws uas muaj hmoob nyob. Ua li no peb thiaj muaj cov neeg txawj neeg ntse, thiab muaj cov neeg paub tab los pab peb hmoob. (Piv txwv, cov neeg Palestines li koomhaum, losyog cov Tibet li koomhaum).

Yog li qhov kawg no, kuv xav kom peb hmoob tiag los nug peb tuskheej tias, ?kuv yuav ua licas kuv thiaj li pab tau lwm tus, tsis yog lwm tus yuav pab tau kuv licas?? Niaj hnub nimno yeej tsis muaj leejtwg uas yuav hlub hmoob tshaj hmoob hlub hmoob, tsis muaj leejtwg uas mob siab thaum menyuam hmoob raug txomnyem, yog li tsimnyog peb tig los nug peb tuskheej lawm. Yog peb tseem tsis tau tig los nug peb tuskheej, thiab peb tseem tos lwm tus pab peb xwb, peb txhob npau suav txog txoj kev vammeej thiab txoj kev sib hlub uas yog txoj kev sib hlub tseeb.