Los Tom Nib/Lug Tom นี้

ก็หายหัว .. เอ้ย หายหน้ากันไปนานนะครับ? แต่ดีใจที่เมื่อเช็กดูสถิติแล้ว? พี่ๆ เพื่อนๆ ยังคงวนเวียนอยู่ใน Hmongasia.com ก็ดีใจ และอุ่นใจ (ที่กลับมายังเจอ)? ที่หายหน้าหายตาไปก็ไม่ได้ไปไหนครับ? ก็อยู่แถวนี้? เพียงแต่ไม่ค่อยมีเวลา บวกกับสมองที่ล้า? เลยไม่ได้มาเขียน มาอัพเดทอะไรใหม่ๆ? ก็อย่างที่ทราบกัน? ช่วงนี้ (ช่วงก่อน และช่วงหน้าด้วย) เศรษฐกิจแย่? คนตกงานเป็นว่าเล่น? คนจับจ่ายน้อยลง? คนที่ทำมาหาเลี้ยงชีพอยู่? ก็ต้องได้ออกแรงทำงานหนักขึ้น? .. เปรียบเสมือนแรงถ่วง? หากมีแรงถ่วงมากขึ้น? เราก็คงต้องได้ออกแรงให้มากขึ้น? เมื่อเศรษฐกิจฝืดเคือง? เราก็ต้องได้ปรับตัว? ทำอะไรใหม่ๆ? จากที่ปากกัดตีนถึบอยู่? ก็ต้องได้ใช้หัวโขกด้วย? ซึ่งตัวผมเองก็อยู่ในสภาวการณ์เดียวกันนั้น

เสาร์อาทิตย์ที่ผ่าน? ผมได้มีโอกาสไป เข็กน้อย ก็ได้พบปะพูดคุยกับพี่คนหนึ่ง? ซึ่งเคยทำงานด้วยกัน? ในระหว่างการสนทนา? ผมได้ยินเสียงผู้หญิงคนหนึ่งตะโกนเรียกลูกชายว่า “Los Tom Nib” หรือแปลไทยได้ว่า “มานี่” หรือ “มาทางนี้” ซึ่งวันนี้เราจะลองมาดูคำนี้กัน? เพราะนี่ไม่ใช่ครั้งแรกที่ผมได้ยินคำพูดประโยคนี้? จึงคิดว่าพี่ๆ เพื่อนๆ คงเคยได้ยินมาบ้างแล้วเช่นเดียวกัน

สำหรับประโยคที่ว่า “Los Tom Nib” ผมเข้าใจว่ามาจากประโยค? “Los Tom No” ในภาษาม้งขาว? หรือ? “Lug Tom Nuav” ในภาษาม้งเขียว? ซึ่งหากแปลเป็นไทย จะได้ว่า? “มานี่” หรือ “มาทางนี้”? จึงเป็นไปได้ว่าประโยคนี้เกิดจากการผสมคำ ระหว่างคำม้ง และคำไทย ดังนี้? “Los Tom นี้”

ซึ่งนี่? เราอาจถือเป็นวิกฤติทางภาษาของม้งเราก็ว่าได้? เพราะนี้อาจเป็นจุดเริ่มต้น ของการเปลี่ยนแปลงทางภาษา ของม้งเรา? ฉะนั้นจึงอยากให้พี่ๆ เพื่อนๆ ตั้งข้อสังเกตในเรื่องนี้? ซึ่งเป็นเรื่องที่ทุกคนอาจจะพบเจอ? จนมันกลายเป็นเรื่องธรรมดาไปแล้วก็ตาม? ที่ผมต้องพูดถึงในเรื่องนี้? ก็เพราะผมเห็นว่ามันเป็นปัญหาหนึ่ง ในหลายๆ ปัญหาทางวัฒนธรรมของม้งเรา? ที่พวกเราสามารถช่วยกันได้? โดยไม่ต้องลงทุนลงแรงอะไร? และที่สำคัญสามารถทำได้ด้วยตัวเอง? โดยเริ่มต้นด้วยการใช้ประโยคในภาษาม้งที่ถูกต้อง? และเลี่ยงใช้ประโยคผสมคำ ตามที่ได้ยกตัวอย่างมา? ซึ่งคงไม่ยากจนเกินไป

สำหรับประโยคภาษาม้ง ที่พวกเรามักจะพูดได้ไม่สมบูรณ์ยังมีอีกมาก? แต่ที่ต้องยกตัวอย่างนี้ก็เนื่องด้วยว่า? เป็นประโยคที่ค่อนข้างจะสุดกู่จริงๆ (ในทัศนะส่วนตัว)? จึงหวังว่าในขณะที่พวกเรากำลังสนทนาเป็นภาษาม้งกัน? พวกเราจะำคำนึงถึงตรงจุดนี้กันมากขึ้น? แม้แต่ตัวผมเองก็ตาม? หลายๆ ครั้ง ที่เวลาคุยกับเพื่อน? ผมมักจะเผลอพูดม้งคำ ไทยคำ? ซึ่งผมเองก็รู้ตัวบ้าง? ไม่รู้ตัวบ้าง? เมื่อใดที่รู้ตัว ผมก็จะพยายามปรับด้วยการเลือกใช้คำม้งให้เต็มประโยค

เมื่อเกิดวิกฤติเศรษฐกิจ? วิกฤติทางสังคมมักจะตามมา? ก็ขอให้พี่ๆ เพื่อนๆ จงตั้งมั่นในความมีสติ? นำพาตัวเองและครอบครัวฟันฝ่าวิกฤติครั้งนี้ไปด้วยกัน? เห็นอกเห็นใจซึ่งกันและกัน? สุดท้ายสังคมม้งโดยรวมก็จะอยู่รอดปลอดภัย? .. อย่างไรเสีย วิกฤติ มักจะมากับโอกาสเสมอ? ขอพี่ๆ เพื่อนๆ ทุกคนจงประสบพบเจอกับโอกาสนั้นครับ

10 Comments

  1. เคาะสนิม

    เอาใจช่วยครับพี่น้อง ภาษาม้งเรารักษาไว้ครับ

  2. ป.เข็กน้อย

    อันที่จริง ภาษาม้งวิบัติมานานแล้วครับ โดยเฉพาะม้งกลุ่มแรกๆ ที่เข้ามาอยู่ในประเทศไทยเมื่อกว่า 200 ปีนั้น บัดนี้แทบไม่ได้พูดภาษาม้งเลย ยิ่งถ้าใครได้มาอยู่เมืองกรุงด้วยแล้ว ก็ยิ่งเป็นตัวเร่งให้พูดม้งน้อยลงตามไปด้วย

    ด้วยมิตรภาพ

  3. *โป๊ยเซียน*

    ขอบคุณคุณEdiTorที่ช่วยเปิดมุมมองของภาษาม้งเรา
    ไม่ว่าม้งเราจะอยู่ที่ไหนขอให้สำนึกเสมอว่า…เมื่อพบกัน
    ขอให้พยายามใช้ภาษาม้งในการทักทายเป็นคำแรก
    และพูดม้งให้มากที่สุดเท่าที่จะทำได้แม้อาจจะปนภาษาอื่นๆ
    บ้างเล็กน้อยแต่ภาษาม้งเรายังทำให้รู้สึกอบอุ่มอยู่เสมอกับคนที่
    ถูกทักทายด้วยภาษาม้ง เช่นผมคนหนึ่ง ถ้าพบเพื่อนโดยบังเอิญ
    แล้วเค้าทักเราด้วยภาษาม้ง จะทำให้รู้สึกว่าอบอุ่นมากเลย แต่น่า
    เสียดายนักที่ยุคปัจจุบันนี้ภาษาม้งผมไม่ค่อยจะแข็งแรงสักเท่าไร?
    ส่วนใหญ่จะใช้ปนสะมากกว่า ขอบคุณ

  4. EdiTor (Post author)

    การพูดเป็นภาษาม้งทั้งประโยคนั้น กลายเป็นสิ่งท้าทายสำหรับพวกเราไปแล้วครับ .. ทั้งๆ ที่ควรเป็นสิ่งง่ายๆ ก็หวังแค่ว่าพวกเราจะตอบรับกับความท้าทายนี้ โดยการทำให้ความท้าทายนี้ กลับมาเป็นเรื่องง่ายอีกครั้ง

    ขอบคุณสำหรับทุกความคิดเห็นครับ

  5. Rain

    ภาษาม้งเป็นภาษาดนตรีที่พลิวไสวพัดปลิวดอกไม้ในสวนน้อมรับที่จะให้ผึ้งช่วยผสมละอองเรณู
    หากผึ้งในทศศรรตวรรษนี้ไม่พึงระวังการผสมเกสรให้ดี ผลผลิตที่ได้จะไม่ต่างจากผลไม้ที่ได้ในปัจจุบันมากนัก

  6. EdiTor (Post author)

    คุณ Rain ลึกซึ้งครับ ทำให้ผมนึกถึงตัวอย่างเรื่องการปลูกข้าว ที่ครั้งหนึ่งที่บ้านเคยปลูกข้าวเจ้า และข้าวเหนียวติดกัน ปีนั้นข้าวเปลือกที่ได้จึงไม่ใช่ข้าวเหนียว หรือข้าวเจ้า เพราะข้าวเหนียวที่ได้ก็ไม่เหนียวอย่างข้าวเหนียว ข้าวเจ้าที่ได้ก็พลอยเหนียวไปด้วย เช่นกันเราต้องระวังในการผสมผสานในสิ่งที่เราพบเจอ หรือสิ่งที่เข้ามาในชีวิตเรา เพื่อเรายังสามารถคงความเป็น “เรา” ต่อไป

  7. *โป๊ยเซียน*

    ลึกซึ้งคับ!

    คุณเอดีเตอร์

    และคุณแรน

    …..ไม่มีอะไรที่ม้งทำไม่ได้ นอกจาก…อายที่จะใช้ภาษาม้ง?

  8. เคาะสนิม

    ภาษาม้งเราดีนะแล

  9. thoj

    ทุกวันนี้ นับว่าหายากที่จะมีใครพูดภาษาม้งในเมือง ..แม้เพื่อนกันเป็นม้งด้วยกัน ก็ไม่ได้ใช้ภาษาม้งคุยกันแล้ว สิ่งหนึ่งที่เห็นว่าจะเป็นแนวทางใจการอนุรักษ์ภาษาม้งเอาไว้คือ การฟังเพลงม้ง หรือดูหนังม้ง สนับสนุนหนังม้ง ยอมรับว่าการได้ดูหนังม้งทำให้รู้ภาษาม้งมาขึ้น แต่…ที่น่าเศร้าที่ในเมืองจะหาชื้อมาดูสักเรื่องนั้นมันช่างยากเย็นนัก …

  10. เอกรัตน์

    ดีจัง

    ที่เป๋อยังคงอัปเดตเว็บนี้อยู่เรื่อยๆ

    เพื่อชุมชนม้งครับเป๋อ

Leave a Comment

Your email address will not be published. Required fields are marked *